Categories: Kültür

Dövme – Tendeki Nakış 6

İskit mumyalarında Pazırık’ta bulunmuş olan cesetlerin üzerinde dövmeler görülmüştür. Vücutların ön ve arkasındaki dövmelerde, İskitler’in yarattığı hayvan üslubunun örnekleri, desenleri vardır. Kabile şefine ait olduğu düşünülen ceset, fantastik hayvan motifleriyle bezelidir. Bu dövmelerin kötü ruhlardan ve uğursuzluklardan korunmak amacıyla yapıldığı tahmin edilmektedir.
Aynı bölgede bulunan mumya dövmelerinin birçoğunu hayvan figürleri oluşturuyor.
Fotoğraf: Mumyalar, Tarih ve Arkeoloji, 10 Temmuz 2015.

  • Anadolu’da ve Mezopotamya’da yapılan kazılarda ele geçen toprak tanrıça heykelciklerinin gövdelerinde görülen süslemelerin dövme betimlemeleri olup olmadığı bilinmiyor.
  • 6. yüzyılda yaşamış Romalı doktor Aetius, dövme tekniğine dair bilinen en eski metin yazarıdır. Dövmede kullanılacak karışımı, nasıl uygulanacağını ve nasıl silineceğini anlatır.
  • Romalı askerlerin yüzlerine, kollarına veya vücutlarının başka bölgelerine işlenen figürlere stigmata denirdi. Grek-Roma döneminde dövmeye karşılık gelen kelime olan stigmata daha sonra Hz. İsa’nın çivi yaralarına verilen isim oldu.
  • Roma İmparatoru Büyük Konstantin (272-337) gladyatörler ve suçluların elleri ve bacaklarına dövme yaptırabileceklerini söylüyor, ancak ilahi güzelliği yansıtan yüzlerine dövme yaptırmalarını yasaklıyordu.
  • Mayalar için dövme, savaştaki başarının yanı sıra dayanıklılık, cesaret gibi değerleri de temsil ediyordu.
  • Dövme yapımı için çakmaktaşından ve kemikten yapılmış aletler kullanılmıştır.
  • Tayland’da Wat Bang Phra Budist Tapınağı’ndaki keşişler her gün dövme yaptırmak için gelenlere hizmet veriyor.
  • Polinezya’da dövmeyi uygulayacak olan sanatçı, is ve sudan yarattığı boyar maddeyi, tahta başlı bir çekiçle desen üzerine vura vura uygular.
  • Paskalya Adası’nda en güzel dövmelere sahip olanlar bir tepeye çıkartılıp vücutları sergilenirken, kötü bir şekilde dövmelenmiş olanlar da başka bir tepeye alay edilmek üzere yollanırlardı.
  • Grönland’da bulunan mumyaların yüzlerindeki dövmelerde boyar madde olarak isin yanı sıra kül ve bazı bitkilerin özsularının kullanıldığı; boyanın iğneler ve bir kiriş yoluyla deri altına zerk edilerek kurumaya bırakıldığı tespit edilmiş.
  • Yeni Zelanda’da Maori halkı pigmenti deriye yedirmek için küçük, kalem biçiminde kemik parçalarını ağaçtan yapılma çekiçlerle deri altına bir nevi çakıyorlar. Moko adını verdikleri yüz dövmelerinde de aynı yöntemi kullanıyorlar.
  • Afrika’da deriyi dekoratif yara izleri bırakacak şekilde kesme de (nedbeleme) yaygındır.

Füsun Kavrakoğlu

Önceki Yazılar

Batı’da Doğu, İslam ve Türk Algısı 8 Machiavelli 2

  Hükümdar ya da Prens adıyla dilimize çevrilmiş eserden Osmanlı yönetimi, Katolik Krallar’ın Endülüs’te uyguladıkları zulüm ve kadınlara yaklaşım konularında…

1 gün ago

Freud 4

  Birçok sanatçı ve edebiyatçının “insan”a bakışını biçimlendirmiş olan Freud’un sanatla ilgili bazı görüşlerini paylaşıyoruz. John Milton’un (1608-1674) insan soyunun…

1 gün ago

Likya Işık Ülkesi 47 Myra 1

  Myra, Demre Ovası’nı kuzeybatıdan çeviren dağların denize bakan yamacına kurulmuştur. Şehrin ilk önce bugünkü kaya mezarlarının üzerindeki tepede kurulduğu;…

1 gün ago

Batı’da Doğu, İslam ve Türk Algısı 7 Machiavelli 1

HÜKÜMDAR veya PRENS 1 MACHİAVELLİ   Niccolo Machiavelli (1469 Floransa- 1527 Floransa), işgal edilen ülkelerin dili, gelenekleri, örgütlenme biçimleri farklı…

4 gün ago

Freud 3

  Sigmund Freud’un bakışı, Avrupa-merkezci bir kültürel bakıştı. Dil ve kültür söz konusu olduğunda Freud çeşitli vesilelerle kendisini Alman ve…

4 gün ago

Likya Işık Ülkesi 46 Tlos

    Tlos antik kenti, Fethiye’nin 42 km doğusunda Yaka Köyü sınırları içindedir ve Tlos, Eşen Vadisi’ne hakim konumdadır. Güneyinde…

4 gün ago