Kültür

Doğu-Batı Hakkında Muhtelif 5

  • “Batılı-Avrupalı” ile kastedilen Yunan-Cermen-Ari kültürüdür.
  • Avrupalı olmayan iki eski ünlü Musa ve Hanibal’dir. İkisi de Sami idi.
  • Yaşamını Avusturya ve İngiltere’de geçirmiş Viyanalı Yahudi Sigmund Freud’un bakışı, Avrupa-merkezci bir kültürel bakıştı. Dil ve kültür söz konusu olduğunda Freud çeşitli vesilelerle kendisini Alman ve aynı zamanda Yahudi olarak tanımlamıştır. Musa ve Tektanrıcılık adlı eserinde Yahudilerin Akdeniz uygarlığının kalıntıları olduğunu; yabancı Asyalı bir ırk olmadıklarını; büyük oranda Akdeniz halklarının kalıntılarından oluşmuş ve onların kültürünü miras almış bir ırk olduğunu yazar. Freud, ilkel ile uygar arasında fark olduğunu ileri sürer ama Avrupalı olmayan ilkeller ile Avrupa uygarlığı arasına aşılamaz bir duvar örmeyi zımnen reddetmiştir.

 

İsimsiz (Freud’un Koltuğu), Ania Soliman, 2015.
Kağıt üzerine kurşun kalem ve yakımlı süsleme.
14. İstanbul Bienali, Pera Müzesi.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

 

  • Freud’un en tartışmalı varisi Frantz Fanon’a göre, Avrupalı için, Avrupalı olmayan dünya yalnızca yerlileri barındırır, çarşaflı peçeli kadınlar, palmiyeler, develer vs. 1968 yılında basılan Yeryüzünün Lanetlileri (The Wretched of the Earth) adlı kitaba göz atarsak:
    *Avrupalı klinik psikiyatri uzmanları için yerli, sebepsiz yere öldüren vahşi bir katildir.
    *Profesör A. Porot’ya göre yerlinin yaşamı dürtüler tarafından yönetilir. Cezayirlinin korteksi yoktur, aşağı omurgalılar gibi ara beyin tarafından yönetilir. Korteks işlevleri, şayet varsa bile son derece zayıftır.

 

 

Yararlanılan Kaynaklar

Freud ve Avrupalı Olmayan, Edward W. Said, Alfa Basım Yayım, 2017.

 

Füsun Kavrakoğlu

Önceki Yazılar

Çin 184 Çin’de Kadın 7

İmparatorluk döneminde kadına karşı ön yargılı bakış açısı dul kadınların tekrar evlenmesini istememek, bedensel hareket…

10 saat ago

Çin 183 Çin’de Kadın 6 Çin Tarihinin Üç İmparatoriçesi

7. yüzyılda, imparatorluk sarayına Wu Zetian (saltanatı 690-705) hükmediyordu. Çin tarihinde Hükümran İmparatoriçe unvanını alan…

1 gün ago

Çin 181 Çin’de Kadın 4 Çin’in Dört Güzeli

Kadın güzelliğini anlatan bir Çin atasözü “Balıklar batmış, yaban kazları düşmüş,” der. Eski Çin’de güzellik…

3 gün ago

Çin 180 Çin’de Kadın 3

Evdeki en yaşlı erkek hane halkının başıydı ve ailesinin ona itaat etmesi gerekirdi. Evi karısı…

4 gün ago

Çin 179 Çin’de Kadın 2

Eski Çin’de nişanlılar evlenmeden önce birbirlerini göremezlerdi. Her yasal Çin evliliğinde altı tören vardı: İsteme,…

5 gün ago

Çin 178 Çin’de Kadın 1

Batılılar insanoğlunu yaradılışın merkezi olarak görürken Çinliler, insanı doğanın içinde oldukça küçük bir figür olarak…

6 gün ago