Urartular 7 Urartu Karayolları

Urartu yolu.
Fotoğraf: yistod.org

2005 yılında Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölüm Başkanı olan Dr. Veli Sevin, Urartuların ilk sistemli şekilde karayolu inşa eden devlet olduğunu, bunu Romalılardan yaklaşık 800 yıl önce yaptıklarını beyan etmişti.
Urartu başkenti Tuşpa’yı Malatya ve Elazığ’a bağlayan yolun kalıntıları Van merkezde yerin altında kalmış olmakla birlikte, Bingöl’de günümüzde köylüler tarafından hala kullanılmaktadır.
Urartular, dağlık alanda savaş arabalarıyla aşılabilecek yollar inşa etmişlerdir. Söz konusu yol Bingöl’de dağlar üzerindedir. Van Gölü havzasından, Palu, Harput ve Malatya’ya doğru uzanan bu karayolu 5,4 m genişliğindeydi.
Urartu yolu, Bingöl-Elazığ karayolunda 20 km boyunca Karakoçan Düzlüğü’ne doğru devam ettiğinden, yol çalışmaları nedeniyle tahrip olmaması için uyarılar yapılmıştı.
Karakoçan’dan başlayan Urartu yolu, Sancak, Kığı ve oradan Karlıova Karacehennem ormanlarından geçiyor, Solhan ve Muş’u bir birine bağlıyor. Bu karayolunun sadece bu bölgede kalan kısmı sağlam kaldı. Bingöl dağlarında ise yolun keşfedilmemiş 100 kilometrelik bir bölümü daha olduğu düşünülüyor.
Askeri seferlerde kullanılan Van’da başlayıp Türkiye-Irak sınırının güneyine kadar uzanan Ordu Yolu da Urartu medeniyetinin önemli bir eseridir.
Van Kalecik’deki kale, bir Urartu karakol kalesidir. Kral İşpuini (MÖ yaklaşık 825-810) tarafından yaptırılmıştır. Burası, Tuşpa’dan kuzeye giden ticari ve askeri yolun başlangıcını oluşturur. Günümüze az bir kalıntı ulaşmıştır.