Batı’da Doğu, İslam ve Türk Algısı 18

İspanya’daki son İslam devleti Granada Emirliği’ni ortadan kaldıran ve Hıristiyanlığı kabul etmeyen Müslümanlar ile Yahudileri İber Yarımadası’ndan süren Kraliçe İsabella, Reconquista’yı, Konstantinopolis’in düşüşünün rövanşı olarak sunmuştur. 1492 yılında son Endülüs devletinin yıkılmasıyla başarıya ulaşan Reconquista, İspanyolcada “Yeniden fetih” anlamına gelir.

Sevilla’da eski Yahudi mahallesi olan Santa Cruz Bölgesi’nde yer alan, 1181 yılında Toledo’lu mimar Calubi tarafından yapımına başlanmış Alcázar, Müslüman krallar için inşa edilmiş bir kraliyet sarayıdır.
Sarayın üst katları halen kraliyet ailesi tarafından kullanılmakta olduğu için Alcázar, dünyada halen kullanılmakta olan en eski kraliyet sarayıdır.
Kraliçe Isabel, Kristof Kolomb ve yanındaki denizcileri buradan uğurlamış, Granada düşene kadar bu sarayda oturmuştur. Kolomb’un kaptanlık gemisi Santa Maria’nın maketi sarayda sergilenmektedir. Konumuz açısından sarayın Süvariler Avlusu bizi ilgilendirmektedir. Panoda, ortada yer alan ana tabloda Kristof Kolomb, Meryem Ana’nın eteğinin dibinde yerini almıştır. Aziz Sebastian, Aziz Thelmo ve Vaftizci Yahya ana tablonun etrafındaki küçük tablolarda ayrı ayrı betimlenmişlerdir. Küçük tablolardan dördüncüsünde ise Aziz Diego veya St. James vardır. Ancak bu defa beyaz atının üzerinde kılıcı ile kötülüğün simgesi ejderhayı değil, Arapları öldürmektedir ve Arap Katleden olarak adlandırılmaktadır. Arapların kesik kafaları atının ayakları dibinde serilidir.
Fotoğraflar: Füsun Kavrakoğlu, 2001

Endülüs’ün Yeniden Fethi katliamlarında, gizliden gizliye eski dinlerine bağlı kaldıkları düşünülenlerin diri diri yakıldığı; ayrıca safkan olduğunu kanıtlayamayan hiçbir İspanyol’un Engizisyon’un elinden kurtulamadığı biliniyor. Soyunda Yahudi ya da Arap kanı taşımak ölüm nedeniydi.
Afrikalı Leo, A. Maalouf, YKY, 2015. Sayfa 104.

Sultan Süleyman Mohaç’ta utku kazanmıştı. “Almanlar Macarlara niye yardıma gitsinler? Luther gece gündüz onlara ‘Türkler Tanrı’nın bize gönderdiği bir cezadır. Onlara karşı çıkmak Yaradan’ın isteklerine karşı çıkmak anlamına gelir’ derse…”
a.g.e. sayfa 360.