Categories: Kültür

Kauçuk 1

Doğal kauçuk elde edilen ağaç: Hevea brasiliensis.
Fotoğraf: www.panoramio.com

Endüstri için olmazsa olmaz üç hammadde var: çelik yapımında kullanılmak üzere demir, makineleri çalıştırmak için yakıt ve tüm hareketli parçaları birbirine bağlamak ve korumak için kauçuk.
19. yüzyıl başında kauçuk yaz sıcağında eriyen, soğukta esnekliğini kaybeden bir üründü.
1840 yılında ABD’li Charles Goodyear kauçuğu stabilize etmeyi başardı ve kauçuk yaygın kullanıma uygun hale geldi. Goodyear’ın keşfine vulkanizasyon adı verildi.
Güney Amerika’ya özgü kauçuk ağacı sıcak ve yağışlı iklimlerde, özellikle Ekvator civarında yetişiyor.
Kauçuk ağacının anavatanı Amazon Havzası.
Kauçuk ağacının özsuyu lateks.
Lateks veren ağaçların civarında, Amazon ormanları yakınlarında yeni kentler ortaya çıkmaya başladı.
İngiltere’de Kew Gardens yetkilileri, Amazon’dan kaçak olarak kauçuk tohumu getirttiler. 1870’lerde Henry Alexander Wickham, yarım tondan fazla kauçuk ağacı tohumu toplayarak Londra’ya sattı. Bu tohumlardan elde edilen fidanlar, izleyen dönemde Asya’daki İngiliz, Fransız ve Hollanda sömürgelerine taşındı.
1910’larda Asya’da 50 milyonu aşkın Güney Amerika ağacı yetişiyordu.
Günümüzde Malezya, Endonezya, Tayland, Kamboçya, Vietnam ve Myanmar’ın güney kesimlerinde üretim yapılıyor. Güneydoğu Asya kauçuk üretiminin merkezi durumuna geldi.
Bugün dünyada kauçuğun %40’tan fazlası ağaçlardan elde ediliyor.
Küresel doğal kauçuk üretimi 1983’te 4 milyon ton iken günümüzde 12 milyon ton.
2014 üretim yüzdelerine baktığımızda, Kuzey ve Güney Amerika %3, Afrika %5, Asya %92.
Asya kaynaklı rekabet, sık ekim nedeniyle yaşanan yaprak küfü salgını Amerika’daki üretimi çökertmiş bulunuyor. Afrika’daki üretimin düşüklüğü, yol ve elektrik gibi altyapı yokluğundan kaynaklanıyor.