Eski Kültürler

Likya Işık Ülkesi 73 Bizans Dönemi ve Türkler

Bizans Döneminden, 11. yüzyıla tarihlenen pişmiş toprak tabak.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu, Likya Medeniyetleri Müzesi, 2019.

 

  • MS 73 yılında Pamfilya ile birleştirilen Likya, İmparator Diokletianus (284-305) ve Konstantinus’un ( 324-337) döneminde tek başına bir eyalet yapılır. II. Theodosius döneminde (408-450) Likya Eyaleti’nin başkenti Myra’dır. Likya limanları, Kudüs’e giden hacıların ve ticaret gemilerinin uğrak noktası olmaya devam eder.
  • yüzyılın ilk yarısında başlayan Sasani (602-628) istilasını Arap akınları izler. Mısır’ın 642 yılında Araplar tarafından fethine kadar Konstantinopolis’in ihtiyacı olan tahıl ürünleri Mısır’dan alınıp, Andriake ve Patara limanları üzerinden başkente taşınmıştır. Arap akınlarından başka yaşanan deprem ve veba salgını da Bizans’ın zayıflamasına katkıda bulunmuştur.
  • Likya limanları tüccarlar ve hacılar için olduğu kadar Bizans donanması ve Haçlılar için de önemli olmuştur. Bizans’ın Likya kıyılarında daimi bir donanması vardı. 12. yüzyılda Telmessos ve Myra, Kıbrıs’tan önce, Doğu’daki son büyük merkezlerdi.

 

Yine Bizans Dönemine ait, 11.-12. yüzyıla tarihlenen, Likya Medeniyetleri Müzesi’nde sergilenen pişmiş topraktan yapılma bir başka tabak örneği.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu

 

  • Doğu Roma İmparatorluğu, Levant ticaretinin ana güzergahında büyük öneme sahip Likya kıyılarını güvence altına almak için kaleler inşa etmiştir. Levant ticareti için Myra (Demre), Kıbrıs’tan önce son büyük merkezdir. Levant Bölgesi Suriye, Lübnan, Filistin, Ürdün ve İsrail’in Doğu Akdeniz’deki kıyıları; Mısır, Kıbrıs, Anadolu’nun Akdeniz ve Ege kıyıları ile Ege Adalarını kapsar.  Ortaçağ Levant ticaretinde, Bizans’tan ticaret yapma izni alan denizci İtalyan şehir devletleri etkili olmuştur.
  • Selçuklu Devleti’nin 1176 yılında Miryokefalon Savaşı’nda Bizans’ı yenmesiyle Likya toprakları kalıcı olarak Türklerin eline geçmiştir. 1204 yılında Konstantinopolis’in Haçlılar tarafından işgali ile Türkler sınırlarını genişletmiştir. İznik İmparatorluğu döneminde (1204-1261) Telmessos (Fethiye) ve İndus (Dalaman) Çayı’na kadar tüm Likya Türklerin eline geçer. 13. yüzyılda Menteşe Beyliği, 14. yüzyılda Teke Beyliği bu topraklarda egemen olmuş, Osmanlı hakimiyetine girdiğinde Teke Sancağı adı altında yönetilmiştir.
  • 1390 yılında Bayezid Likya’ya girer. Ancak tüm Likya sahillerinin Osmanlı egemenliğine girmesi Venedikliler, Cenevizliler ve St. John Şövalyeleri ile yapılan mücadeleler sonucunda bir asra yakın sürer. Mücadelelerin bitim tarihi olarak 1479 yılı kabul edilir.

 

Kekova’dan.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu, 2015.

 

 

Füsun Kavrakoğlu

Önceki Yazılar

Gurka, Gorka ya da Gorkhali

Gurkalar’ın çoğu Gurung, Magar, Rai ve Limbu etnik topluluklarından gelir. Güney Asyalı askerlerdir. Çoğu Nepal…

5 gün ago

Postkolonyalizm 19

İngiltere, sömürgeci ve işgalci politikalarıyla etkisi bugün de süren sorunlar bıraktı: Filistin meselesi, Kıbrıs meselesi,…

6 gün ago

Dünyadan Atasözleri

İnsanlar yaşadıkça ihtiyarladıklarını sanırlar, halbuki yaşamadıkça ihtiyarlarlar. Malezya Ne kadar alçaktan uçarsan, düştüğün zaman o…

7 gün ago

Müziğe Dair 4

Ortodoksluğun müzik enstrümanlarına koyduğu yasak, kilise vokal müziğinin gelişimine yol açmıştır. Rus halk şarkılarının çok…

1 hafta ago

İngiliz Klasik Müziğine Kısa Bir Bakış 2

Müzisyen bir aileden gelen ve 1660’da başlayan Restorasyon Dönemi’nde Londra’da yaşamış olan Henry Purcell (1659-1695)…

1 hafta ago

İngiliz Klasik Müziğine Kısa Bir Bakış 1

Avrupa çok sesli müziği,  dini ve din dışı müzik olarak iki yönde gelişmiştir. Dini müzikte…

2 hafta ago