Kültür

Şiddet 101 | Yasaklar ve Sansür Şiddeti 12 Türkiye’de Tiyatro ve Sinema

Fotoğraf: peramezat.com

  • Hüseyin Rahmi Gürpınar’ın eserinden uyarlanan Mürebbiye adlı film ile Türk sineması ilk sansürüyle 1919 yılında tanıştı.
  • 1963 yapımı Metin Erksan filmi Susuz Yaz ülkemizde “Türkleri küçük düşürme” nedeniyle yasaklanırken Berlin Film Festivali’nde Altın Ayı; 1982 yapımı Yılmaz Güney-Şerif Gören filmi Yol ülkemizde 17 yıl yasaklı kalırken o yılki Cannes Film Festivali’nde Altın Palmiye kazanmıştır.
  • Film çekimine başlamadan senaryoyu onaya sunma, film çekimi sırasında resmi görevlilerin müdahale etmesi, çekimleri tamamlanmış film için yurtiçi ve yurtdışı için ayrı ayrı izin alınması, sansüre muhatap olmamak için oto-sansür uygulamaları baskının açık göstergeleridir. 1986 yılında çıkarılan bir yasayla, film denetimi İçişleri Bakanlığı’ndan alınıp Kültür ve Turizm Bakanlığı’na devredilmiştir.
  • Dini duyguları rencide etme; devlete zeval vermek; açlık, sefalet, göç, kaçakçılık, grev, sendika göstermek izinleri zorlardı. Filmdeki karakterin adına kadar her şeye dikkat etmekte yarar vardır.
  • Sadece Diktatör adlı oyun, 2018 yılında kamu düzen ve güvenliğini olumsuz yönde etkileyebileceği, emniyet ve kamu esenliğini tehlikeye düşürebileceği, toplumsal huzur ve güven ortamının bozulabileceği gerekçeleri ile bir çok ilimizde valiliklerce yasaklandı. Kararı protesto etmek için oyun metni ülke çapında tüm tiyatrolarda aynı gün ve saatte seyircilerle birlikte okundu.Kadıköy Tiyatroları Platformu, “Evrensel insani değerlerin ihlal edilmediği hiçbir sanat üretiminin sansürlenmesini, yasaklanmasını; üretici kadrosundaki sanatçıların hedef gösterilip maddi ve manevi işkenceye maruz bırakılmasını, tehdit edilmesini kabul etmedikleri” açıklamasını yaptı.

    Bu bölümde verilen örnekler dışında sansürlenen/yasaklanan eser olmamıştır, demek çok isterdik ama bunlar ne yazık ki sadece küçük bir listedir.

 

 

Füsun Kavrakoğlu

Önceki Yazılar

Faşizm Diktatörlük 48

20. yüzyılın sonlarında diktatörlüklere otokratik rejimler, diktatörlere de otokrat denmeye başladı. Princeton Üniversitesi profesörlerinden Stephen…

11 saat ago

Hammershøi 2

Ev İçi Tabloları (Interiors) Kopenhag’da, on yıl yaşadığı evini, sarı ve leylak rengi duvarlarıyla 60…

1 gün ago

Hammershøi 1

İsmini ilk defa bu yıl Madrid’de duydum. Sergisini hayranlıkla gezdim. Kendi bildiğini okumasına bayıldım. Tablolarındaki…

2 gün ago

Keltler 6 Gömü Usulleri

En yoğun Kelt kalıntıları kategorisini yeraltı mezarları oluşturur. Her mezarda kişisel giysiler ve cenaze sunguları…

3 gün ago

Keltler 5 İnançlar

Güneş, Ay, hayvanlar ve ormanlara taparlardı. Ayinlerinde dans edilirdi. Şehirlerde, açık havada veya mağaralarda tapınıldığı;…

4 gün ago

Keltler 4

Kelt Sanatı MÖ 400’ler – İlk La Téne üslubu ya da Ağır Üslup MÖ 300’ler…

5 gün ago