Categories: Eski Kültürler

Batı’da Doğu, İslam ve Türk Algısı 6

“Le grand Mamamouchi”
Oyunun karakteri eski cumhurbaşkanı Sarkozy ile alay etmek için kullanıldı.
Fotoğraf:larmeemexicaine.20minutes-blogs.fr

  • Barok Dönem’deyiz (1600-1750), İtalyan müziğinin egemenliği hakim. 17. yüzyıl ortalarında Fransa’nın da ulusal müziği gelişmeye başlıyor. 1660’tan sonra İtalya’dan Fransa’ya göç eden Jean Baptiste Lully (1632-1687), Fransız biçemini ortaya koyuyor. Fransızların bir türlü benimseyemediği opera türünün ilk örneğini XIV. Louis’nin emri ile yine Jean Baptiste Lully’nin gerçekleştirdiği söylenir. Lully, içinde solo, koro, zengin orkestra çalgıları ve dansların yer aldığı eserinde Moliére (1622-1673) ile işbirliği yapmıştır. Bu düzenlemeden comedie ballet geleneği doğmuştur.
  • Bu doğumlara yol açan, Fransa Kralı XIV. Louis’nin (hd. 1643-1715), 1669 yılında Versailles Sarayı’na yollanan ilk Türk elçisinin bir büyükelçi değil de bir müteferrika olmasına sinirlenmesi olmuş. Müteferrika, padişah, sadrazam ve vezirlerin emirlerini götüren kişidir (1). Bu yüzden, saray bestecisi Jean Baptiste Lully’e “absürd bir Türk balesi” sipariş etmiş. Amaç, Türkleri  küçük düşürmekmiş.
  • 1669 yılında yapılan protokol kazasına 1670 yılında cevap verilmiş.
  • Moliére, o yıl yazdığı Kibarlık Budalası oyununa, ikinci derece bir rol olan Mamamouchi karakterini ve maiyetini eklemiş. Mamamouchi, gerçek bir idrake sahip olmayan, kendi kendine öyleymiş edası veren bir kişiliktir. Piyeste, Mamamouchi ile heyeti, kocaman sarıkları, tuhaf kılıklarıyla Osmanlı’yı alay konusu yapmışlardır. Lully de mehter adımlarını, vurma çalgıları ve Türkçe’ye benzer sözcükleri metne eklemiştir.
  • Müteferrika’nın ziyareti, Paris’in kahve ile tanışmasına vesile olmuştur.

Yararlanılan Kaynaklar

1 – https://www.osmanice.com.

2 – Zaman İçinde Müzik, Evin İlyasoğlu, YKY, 1994.

Füsun Kavrakoğlu

Önceki Yazılar

Batı’da Doğu, İslam ve Türk Algısı 16

RACINE BAYAZIT 1672     Fransız yazar Jean-LucRacine’in (1639-1699), 1672 yılında oynanmış ve yayınlanmış Bayazıt (Bajazet) adlı tragedyasına yazmış olduğu…

2 gün ago

Yemek Kültürü 15

    Elimize ulaşmış en eski yemek tarifi kitabı MÖ 1600’lerde antik Babil kentinde yazılmış, kırık olduğu için bazı yerleri…

2 gün ago

Likya Işık Ülkesi 55 Teimiusa – Üçağız

Tabii bir barınak olan köyün üç tarafı denizle çevrilidir. Bir kitabeden bu kentte yerleşimin MÖ 4. yüzyılda başladığı anlaşılmaktadır. Çok…

2 gün ago

Batı’da Doğu, İslam ve Türk Algısı 15

Sigismund olan doğum adını 22 yaşına geldiğinde Sigmund’a değiştiren; liseyi takdirle bitiren Freud, “1873 yılında Viyana Üniversitesi’ne ilk girdiğimde biraz…

4 gün ago

Yemeklik Yağ

Önce koyun kuyruğu alınır, tencerelere doğranır, kavrulurdu. Yağlar eridikten sonra kalan kıkırdakların üzerine tuz ekilip ekmek arasında çocuklara verilirdi. Bu…

4 gün ago

Likya Işık Ülkesi 54 Simena – Kale Köy

Kale Köy, Simena antik kentinin üzerine kurulmuştur. Simena hakkındaki bilgiler oldukça yetersizdir. Kaya mezarlarından birinin üzerindeki yazıta dayanılarak antik kent,…

4 gün ago