Geziler

Kars 6 Tarihçe 1

  • Kağızman’da Yazılıkaya denen andezit kayalarına yapılmış çizimlerden başka Çallı olarak anılan bir başka kaya üstü resim dizisi daha var. Kars çevresinde birçok Neolitik Çağ’dan başlayan kaya resimleri olan yerler var. Camuşlu Köyü’ndekiler 12 bin yıl öncesine tarihleniyor.

 

Kars bölgesinin MÖ 3. binyılda, Eski Tunç Çağı’nda, Transkafkasya’dan gelen Hurriler tarafından iskan edildiği biliniyor. Ani başta olmak üzere bölgedeki höyüklerde siyah perdahlı keramik (black-burnished ware) olarak bilinen pişmiş toprak eserler bulunmuştur.
Bir kabın üzerine oyulmuş, baş aşağı üçgenlerden ve bir sıra noktadan oluşan desen, Geç Tunç Çağı’nda (MÖ 1600-1400) Kafkasya’da sıklıkla kullanılmaktaydı. Kontrast sağlamak için desene bazen beyaz bir dolgu katılırdı (27a, sayfa 11).
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu, Kars Müzesi.

 

  • Bölgede yerel krallıklar kurulduğu, bunların tabi oldukları büyük krallığa vergi ödedikleri; Kars Çayı havzasındaki Diauehi Krallığı’nın komşularından daha büyük ve kuvvetli olduğu bilinmektedir. Vergi, kıymetli madenlerle ödenmekteydi. Kağızman Deresi’ndeki altın ile gümüşün, Bardız’daki bakır madenlerinin o dönemde işletildiği ve bu amaca da hizmet ettiği düşünülüyor.
  • Yöre, MÖ 9. yüzyılda Urartular’ın egemenliğindeydi. Bölgede yazılı tarih Urartularla başlamıştır. Aras kıyılarını fetheden Urartu Kralı, Menua (MÖ 810-785) idi. Bölge, uzun bir süre Urartular’a tabi yerel yönetimlerin idaresinde kaldıktan sonra MÖ 665 yıllarında İskitler’in eline geçmiştir (27f, sayfa 40).
  • MÖ 7.-5. yüzyıllar arasında İskitler’in önünden kaçan Kimmerler Anadolu’ya göç etmişlerdir. Bu göç ve istilalar Asur ve Urartu devletlerini sarsmıştır.
  • MÖ 550’de Urartu toprakları Med/Pers egemenliğine girmiştir. Kars yöresi bir Satraplık içinde yer almış, vergi vermek ve at göndermek zorunda kalmıştı.
  • Türkiye Ortadoğu’da obsidyen kaynakları olan tek ülkedir; obsidyen antik çağlarda taş aletler üretiminde kullanılan volkanik camdır. Sarıkamış’taki kaynak, dünyadaki en önemli ve en zengin kaynaklardan biridir (27a, sayfa 13).

 

Füsun Kavrakoğlu

Önceki Yazılar

Dr. David Livingstone 1

“Kaşif” tartışmalı bir unvandır. “Keşfettiği” yer, yereller tarafından uzun zamandan beri bilinir; bu bilgi kendisi…

2 gün ago

Milliyetçilik 43 Paranoyak Milliyetçilik

Paranoyak milliyetçilik, vatandaşın korkularını istismar ederek, güvensizlik ve nefreti körükleyerek kendilerine yarar sağlamaya çalışan siyasetçilerin…

3 gün ago

Kaya Sanatı

Kaya sanatı, Paleolitik dönemin en önemli kültürel dışavurumudur. Kendini, mağara duvarlarında, sığınılan kaya altlarında göstermiştir.…

6 gün ago

Göçmenler 20

Almanya’daki sığınmacıların üniversite eğitimi alamıyor, çalışamıyor ve yaşadıkları yerden ayrılamıyorlar. Barakalarda yaşıyorlar ve yaşadıkları barakalar…

6 gün ago

Edebiyata Dair 13

19. yüzyılda demiryolu bir yenilik simgesiydi; yeni bir hayat getiriyor ve eskisini yok ediyordu. Bu…

1 hafta ago

Altay Balbalları

Rusya’nın Altay Cumhuriyeti’nin Gorno-Altaysk şehrindeki müzede gördüğüm balbal ve balbal parçalarını da balbal dosyamıza eklemek…

1 hafta ago