Categories: Eski Kültürler

Koç-Koyun Heykelleri ve Balballar 5

Türkiye’deki koç-koyun heykelleri önemli oranda Karakoyunlu (1365-1469) ve Akkoyunlu (1403-1508) isimleri ile açıklanmaya çalışılmıştır. Oysa Dr. Mustafa Aksoy’un önemle belirttiği gibi, bu devletler tarih sahnesine çıkmadan önce, koç-koyun heykellerinin çok sayıdaki örneklerini Türkistan kültür coğrafyasında görmek mümkündür. Bunlardan bazıları milattan önceki tarihlere ait olduğu gibi, bu devletlerin kültür coğrafyası dışında kalan Afyon, Artvin, Trabzon ve Rize gibi yerlerde de koç-koyun heykelleri ve koç başları vardır.

Koç-koyun heykelleri Oğuz boyundan olmayan Türk grupları arasında daha yaygın görülmüştür.

Sibirya’dan Anadolu’ya kadar olan Türk kültür coğrafyasında, mezar ve türbelerdeki koç başları gibi, geleneksel anlayışa göre dokunan halı ve kilimlerdeki hakim damga da koçbaşıdır.

Kars Müzesi’nin bahçesinde sergilenmekte olan, 14. yüzyıl tarihli Akkoyunlu mezar taşları.

Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu, Kars, 2018.

İlgili Kaynaklar

  • Tunceli’de Koç-Koyun Heykelleri ve Balballar, Dr. Mustafa Aksoy, 2023 Dergisi, Sayı 129, Ocak 2012.
  • Koç ve At Şeklindeki Tunceli Mezar Taşları, Ertuğrul Danık, Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yayınları 139, Seri I, Sayı B 4, 1993.

Füsun Kavrakoğlu

Önceki Yazılar

Ticaret Hayatı 11 Hititler 2

MÖ 1650-1200   Eski Hitit mühür geleneği imparatorluk çağında da devam etmiş, yüzük ve düğme…

8 saat ago

Tarihin Virajları ve Değişiklikler

“Eskiden Büyük Ağaçlıklı Yol, ardından Hinderburg Yolu, ondan sonra Stalin Yolu adını taşıyan Grundwaldzka, kısa…

4 gün ago

Ticaret Hayatı 10 Hititler 1

MÖ 1650-1200     Asur Ticaret Kolonileri Çağı’nın son safhalarında, Anitta, şehir beylikleri halinde yaşayanların…

4 gün ago

Urartular 12 Siyasi Durum 3

    Ekrem Akurgal’a göre, Hurriler’in ahfadı olan Urartuların kralları şunlardır:   Aramu      MÖ 860-840…

4 gün ago

Elea’lı Zeno ile Zeno’nun Bilinci 5

    Zeno’nun Bilinci adlı romandan seçilmiş bazı Reductio ad absurdum örnekleri:   *“Benim yerime…

1 hafta ago

Ticaret Hayatı 9 Asur Ticaret Kolonileri Çağı 4

MÖ 1950-1750     Paranın, MÖ 7. yüzyılda Lidyalılar tarafından icat edildiği düşünülüyor. Asur para…

1 hafta ago