Bulgaristan’a Dair 5

Kasım 1912’de Bulgar ordusu Çatalca’daydı. Osmanlı ve Bulgar orduları Çatalca siperlerinde aylarca karşılıklı beklediler. Açlık, kolera ve firar vakaları ile uğraşmak zorunda olmalarına rağmen İstanbul’a saldırmaya karar verdiler ama yenildiler. Bulgarlar İstanbul’un peşindeyken Yunan ve Sırp orduları neredeyse tüm Makedonya’yı rahatça aralarında paylaştılar. Böylece Bulgarların Makedonya üzerindeki iddiaları zayıflamış oldu.
1913’te Bulgar ve Sırp ordularının Edirne’ye karşı geçtikleri hücumda Edirne düştü. Bulgaristan’ın başında Çar Ferdinand vardı. Bulgarlar Müslüman, Rum ve Yahudi ahaliye acımasız davrandılar. Rusya, Sırplarla Bulgarların arasının iyi olması gerektiğini işliyor, ikisinin kavgasının sadece Avusturya’ya yarayacağını anlatmaya çalışıyordu.
Bulgaristan, Selanik’in kime ait olacağı konusunda Yunanistan ile, Makedonya’nın büyük kısmını ele geçiren Sırbistan ile gerginlik yaşamıştı. Yunanistan, Sırbistan ve Karadağ ise Bulgaristan’ı Edirne’yi almak için savaşı uzatmakla suçluyorlardı. Bulgaristan Sırp ve Yunan ordularını yenip Romenlerle karşılaşmayı tasarlıyordu. Çar Ferdinand savaş taraftarı iken hükumet savaşa karşıydı. Bulgar ordusuna çelişkili emirler gittiği için ordu felç oldu. Romanya Bulgaristan’a savaş açtı. Bulgarlar Manastır’ı istedikleri için Sırplarla aralarında anlaşmazlık çıkmış, Sırbistan Edirne kuşatmasında Bulgarlarla birlikte çarpışan askerlerinin bir kısmını geri çekmişti. Osmanlı birlikleri de harekete geçince Bulgarlar Edirne’den çekildi. Edirne’ye ilk giren birliğin başında Enver Bey vardı ve Edirne Fatihi unvanını kazandı. Ama Edirne’nin hukuki statüsünün belirlenmesi, Kavala’nın Yunanistan’a bırakılması ile oldu. Babıali Meriç Nehri’nin batısına geçmeme sözü verdi.

Osmanlı dönemi Banyobaşı Camii’nin karşısında camiye adını veren hamam bulunuyor. Günümüzde galeri olarak kullanılıyor. Ama termal kaynaklar hala var.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu, 2018.