• Çayın lezzetini koruyabilmek için hava ve ışık geçirmeyen kaplar kullanılmalı, oda sıcaklığında muhafaza edilmelidir. Çay, plastik kapta ve buzdolabında saklanmaz.
  • Çin’de ve Japonya’da yeşil çaya hiçbir şey katılmaz. Uzak Doğu dışında yeşil çayın yaygın şekilde tüketildiği tek ülke Fas’tır. Yeşil çay Fas’ta şeker ve taze nane yaprakları ilavesiyle içilir. 1660’larda İngiltere’de çaya süt ilavesi tavsiye edildi, sonra şeker katılması gündeme geldi. Rusya’da çay semaverde demlenir. Tibet’te çay tüketimi çok fazladır. Tabletlerden ayrılan parçalar soğuk suya konur ve saatlerce kaynatılır. Servis yapılmadan tuz ve yak öküzünün sütünden yapılmış tereyağ ilave edilir ve küçük tahta kaselerde içilir (içtim, pek tavsiye etmem).
  • Batı’ya ilk yeşil çay gelmiş, 19. yüzyıldan itibaren siyah çay gözde olmuştur. Çin’de bu değişim yaşanmamıştır.
  • Çin’de 2000 yıldan beri çay yetiştiriliyor. Yunnan Eyaleti’nde, 300 yaşındaki çay ormanları devlet koruması altında. 1850 yılına kadar dünya çay ticaretini Çin kontrol etmiş. Çin’de kokulu, tütsülenmiş, siyah-yeşil-oolong çaylar üretilmektedir. En kuvvetli siyah Yunnan; tanini düşük, aroması güçlü Keemun; kurutulmuş bambu yapraklarına paketlenen, kuvvetli, acı Bamboo; hafif füme tadı olan, küçük yapraklı Tchang; siyah Çin çaylarının karışımı Rus Karavanı; aromatik, ince kıvrılmış Chingwoo; ahşap üzerinde çok yavaş kurutulan, belirgin bir füme tadı olan Lapsang Souchong en meşhur siyah Çin çaylarındandır. Chunmee, iç pazarda en çok tüketilen yeşil çaydır. Gunpowder yeşil çayların en iyi cinsidir, küçük yapraklıdır.

Lapsang Souchong tahta tepsilerde tütsülenmeyi bekliyor.
Fotoğraf:www.biriz.biz

 

  • Yeşil çay ile siyah çay arasında yer alan, yarı-fermente oolong çayın en iyisi Tayvan’da yetişir. Oolong çaylarda hafif bir meyve lezzeti vardır ve bazen yasemin, gardenya ve gül yaprakları ile koku kazandırılır.
  • Hindistan dünyadaki en büyük çay üreticisi ve ihracatçısıdır. İngilizler 1830’larda Assam’da ticari amaçla çay yetiştirmeye başlamışlardır. Günümüzde en kaliteli Hint çayı Assam, Darjeeling ve Nilgiri’de yetişmektedir. Assam siyah çayları sert, rengi ve lezzeti güçlü, sütle içmeye uygun çaylardır. Himalayalar’ın eteklerindeki Darjeeling bölgesi deniz seviyesinden 2000m. yükseklikte olduğundan bitkinin ürün vermeye başlaması için 10 yıl geçmesi gerekir. Hindistan’da yetişen en kıymetli ve dolayısıyla en pahalı Darjeeling bölgesi çaylarının belirgin bir misket üzümü aroması olur. Güney Hindistan’daki Nilgiri platosunda yetişen ürün lezzet açısından sert Assam çayları ile keskin Sri Lanka (Seylan) çayları arasında yer alır. Nilgiri çayları karışımlarda kullanılmasına rağmen, tek başına içilecek kadar da kalitelidir.
  • Sri Lanka, dünyanın en büyük üçüncü çay üreticisi ve ikinci sıradaki çay ihracatçısıdır. İlk çay ekimi hastalanmış kahve bitkisi yerine 1867 yılında yapılmış, zaman içinde ülkenin en çok para kazandıran ürünü haline gelmiştir. 1890’larda Seylan çayı, kaliteyle eşanlamlı hale geldi. En kaliteli Seylan çayları 1200m yükseklikte yetişenlerdir. Hafif bir acılıkları vardır. Sütle içilmeye uygun ama limonla içilmeye uygun değildir.

Sri Lanka (Seylan), Kandy’de çay plantasyonu.

 

Füsun Kavrakoğlu

Önceki Yazılar

Edebiyata Dair 23 Lukacs’a Göre Destan ile Roman Farkı

Daha önce aynı konuyu Mihail Bakhtin’in değerlendirmesiyle yazmıştık. Şimdi ise Macar asıllı düşünür Györgi Lukacs’ın…

24 saat ago

Edebiyata Bakış Açıları 4 Toplum Odaklı Bakış Açısı

Alt-yapı kurumları toplumun ekonomik yapısını (üretim araçlarına kimin sahip olduğu, hangi toplumsal kesimin ekonomiye egemen…

2 gün ago

The Kura -Araxes Culture – Early Bronze Age

From the second half of the 4th millennium BC, the so-called Kura-Araxes Culture spread throughout…

3 gün ago

Pier Paolo Pasoloni (1922-1975) 2

Biliyorsunuz Roma’yı Nazlı Birgen rehberliğinde Caravaggio ve Pasolini’nin izinde gezmiş, anılarımı haziran ayında paylaşmıştım. Son…

4 gün ago

Edebiyata Dair 22 Bakhtin’e Göre Destan ile Roman Farkı

Destan (epik), şimdiki zamanla ilişki kurma imkanı sunmayan, tüketilmiş bir geçmişe hapsedilmiştir. Roman ise epiğin…

5 gün ago

Edebiyata Bakış Açıları 3 Okur Odaklı Bakış

1960’ların sonlarından itibaren edebiyat kuramları metinden okura doğru kaymaya başladı. Umberto Eco, o zamana kadar…

6 gün ago