Categories: Kültür

Kartallar Yılanlara Karşı

İstanbul Büyük Saray Mozaiği, Kartal ve Yılan levhası.
Hızlı, güçlü ve bağımsız olan kartal gücün, iktidarın, zaferin ve soyluluğun simgesidir; gökyüzünün aslanıdır. İmparatorluğu doğuya ve batıya yönelimini gösteren ikinci başı edinmeden önce de Roma İmparatorluğu’nu temsil etmiştir (1).
Pek çok mitolojide kartalın doğaüstü güçlerle yüklü olduğuna inanılır. Çeşitli mitolojiler çeşitli yılan öyküleriyle doludur. Yılan kimi zaman tanrılarla kimi zaman kartallarla savaşır. Yılan, Yahudi-Hıristiyan-İslam geleneğinde şeytanla bir tutulur ve insanı baştan çıkardığına inanılır (2).
Kartallar gökyüzüne hakimiyetleri, göksel tanrılarla özdeşleştirilmeleri ve birçok kültürde çelişkili duygular uyandıran yılanları yakalama huyları nedeniyle, kötülüğe karşı savaşan iyiliği sembolize etmişlerdir (3).
Yukarıdaki mozaik levhada kartalla yılanın savaşı, imparatorun Bizans’ın düşmanlarını alt edişinin sembolüdür (4).
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu, 2019.

 

Yararlanılan Kaynaklar

  • Larousse Semboller Sözlüğü, Nanon Gardin, Robert Olorenshaw, Jean Gardin, Olivier Klein, Bilge Kültür Sanat, 2019. Sayfa 335,336.
  • Dünya İnançları Sözlüğü, Orhan Hançerlioğlu, Remzi Kitabevi, 1993. Sayfa 243, 278, 561.
  • Semboller Nasıl Okunur?, Clare Gibson, YEM Yayın, 2013. Sayfa 27.
  • İstanbul Büyük Saray Mozaiği, Werner Jobst, Behçet Erdal, Christian Gurtner, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, 1997. Sayfa 43.
Füsun Kavrakoğlu

Önceki Yazılar

Édouard Louis 2

  Babamı Kim Öldürdü’den: *Kadınlar, erkekler olmadan daima daha mutludur. (s.15) *Mutsuzluğunun kontrolü sendedir. (s.21)…

4 hafta ago

Çin’de İnançlar 25 I Ching ya da Değişimler Kitabı

  Çin literatüründe Değişimler Kitabı’nın yazarı olarak dört kutsal kişiden söz edilir: Fu Hsi, Hükümdar…

4 hafta ago

Sert, Saydam ve Kırılgan 13 Camın Tarihi 7 Mozaik

  Mozaik adı verilen yüzey bezemesi çok eski dönemlerden itibaren taş ve deniz kabukları başta…

4 hafta ago

Édouard Louis 1

Günümüzün etkili genç Fransız yazarlarından Édouard Louis (1992-), Ataerkil anlayışı / erkek egemenliğini, Egemenlerin zorbalığını,…

4 hafta ago

Çin’de İnançlar 24 Taoculuk 9 Diğer İnançlarla İlişkisi

  Taocular, Budizm’in, Taoizm’in bir devamı olduğunu ve Lao Tzu batıya gittiğinde barbarları etkilediğini iddia…

4 hafta ago

Sert, Saydam ve Kırılgan 12 Camın Tarihi 6 Pencere Camı

  Mimaride kullanılan pencere camlarının ilk olarak ne zaman kullanıldığına dair kesin bir bilgi olmamakla…

4 hafta ago