Kültür

Kartallar Yılanlara Karşı

İstanbul Büyük Saray Mozaiği, Kartal ve Yılan levhası.
Hızlı, güçlü ve bağımsız olan kartal gücün, iktidarın, zaferin ve soyluluğun simgesidir; gökyüzünün aslanıdır. İmparatorluğu doğuya ve batıya yönelimini gösteren ikinci başı edinmeden önce de Roma İmparatorluğu’nu temsil etmiştir (1).
Pek çok mitolojide kartalın doğaüstü güçlerle yüklü olduğuna inanılır. Çeşitli mitolojiler çeşitli yılan öyküleriyle doludur. Yılan kimi zaman tanrılarla kimi zaman kartallarla savaşır. Yılan, Yahudi-Hıristiyan-İslam geleneğinde şeytanla bir tutulur ve insanı baştan çıkardığına inanılır (2).
Kartallar gökyüzüne hakimiyetleri, göksel tanrılarla özdeşleştirilmeleri ve birçok kültürde çelişkili duygular uyandıran yılanları yakalama huyları nedeniyle, kötülüğe karşı savaşan iyiliği sembolize etmişlerdir (3).
Yukarıdaki mozaik levhada kartalla yılanın savaşı, imparatorun Bizans’ın düşmanlarını alt edişinin sembolüdür (4).
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu, 2019.

 

Yararlanılan Kaynaklar

  • Larousse Semboller Sözlüğü, Nanon Gardin, Robert Olorenshaw, Jean Gardin, Olivier Klein, Bilge Kültür Sanat, 2019. Sayfa 335,336.
  • Dünya İnançları Sözlüğü, Orhan Hançerlioğlu, Remzi Kitabevi, 1993. Sayfa 243, 278, 561.
  • Semboller Nasıl Okunur?, Clare Gibson, YEM Yayın, 2013. Sayfa 27.
  • İstanbul Büyük Saray Mozaiği, Werner Jobst, Behçet Erdal, Christian Gurtner, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, 1997. Sayfa 43.
Füsun Kavrakoğlu

Önceki Yazılar

Keltler 3

Kelt yayılması MÖ 3. yüzyılın son çeyreğinde durur. Hannibal'ın babası Hamilkar Barca, İspanya'da Kartaca topraklarını…

4 gün ago

Keltler 2

Kıta Keltleri ve Ada Keltleri’nden söz edilir. Dilleri, Britanya ve İrlanda adalıları sayesinde günümüze ulaşabilmiştir.…

5 gün ago

Keltler 1

Efsaneye göre, Herakles’e aşık olan Keltine, ondan bir oğlan doğurur. Ona, Keltos adını verir. Keltler’in…

7 gün ago

Faşizm Diktatörlük 47

Popülizmin düalist mantığı bakın ne kadar güzel özetlenmiş: “Doğal aileye evet, LGBT lobisine hayır! Haçın…

1 hafta ago

İber Monolitleri 2

MÖ ikinci binyılın son çeyreğinde İber halklarının dış dünya ile çok ilişkisi olmuş, bu yüzden…

1 hafta ago

İber Monolitleri 1

İnsanın şematik betimi Bronz Çağ (MÖ 2200-1300) figüratif sanatında çok görülür. Taş üzerine yapılan eserler,…

2 hafta ago