PEÇ
Binaların ısıtılması Peçler vasıtasıyla sağlanmıştır. Ortak beden duvarlarına açılan künkler vasıtasıyla sıcaklık içeride dolaştırılarak bir nevi merkezi ısıtma sağlanmıştır. Peçler birkaç bölümün kesiştiği noktaya yerleştirilmiş ve duvarlara açılan künkler vasıtasıyla odaların ısınması sağlanmıştır. Konutlarda birkaç farklı Peç kullanıldığı görülmektedir. Peçin yakacak doldurulan kapağı misafir odasında değil, diğer yüzünün bulunduğu bitişik odadadır. Bu durum Peç yakılırken ve sıcaklığı artırmak amacıyla yakacak eklenirken misafirlerin rahatsız edilmemesi düşünülmüştür.
Ruslar sobacılık işini zamanla Ermeni, Rum ve Türklere bırakmışlardır. Bu işi daha ziyade Duhoborlar yapardı, onlar ABD’ye göç edince yerli nüfus hemen onların yerini doldurmuştu. Rusçada soba anlamına gelen peç sözcüğü bu tip sobalar için Kars’ta halen kullanılmaktadır (26, sayfa 190, 192).
Baltık mimari tarzındaki binalardan 190 tanesi tescil edilmiştir. Kars’ta kültür varlığı olarak koruma altına alınan 300 yapı var.
Fotoğraflar: Füsun Kavrakoğlu
Leave A Reply