Ticaret Hayatı 3 Tunç Çağı’nda Ticari Hayat 1

MÖ 3000-1200

• Metalürjinin gelişimi ile beraber ticaret, kaynakların bulunması ve işlenmesi gibi özel ustalık gerektiren zanaatların ortaya çıkışı ile farklı bir boyut kazanmıştır. Ancak işlenmiş bir metalin eritilerek yeniden kullanabiliyor olması, bu tip malların ticarette sahip olduğu payı yazılı belgelerden, duvar resimleri ve gemi batıklarından öğrenmemizi gerektirmektedir.
• Batı Anadolu’dan Afganistan’a kadar uzanan ticaret yolları, Erken Tunç Çağı olarak adlandırılan MÖ 3. bin yılın ortalarında oluşmuştur.
• O dönemde bölgelerarası mal akışının en yoğun olduğu hatlar Mezopotamya’yı İndus Bölgesi ile Afganistan’a ve güneyde bakır zengini Umman’a bağlayan yollardı.
• Orta Tunç Çağı’nda (MÖ 2000-1600) ise Mezopotamya ile Elam’ı (Batı İran), Anadolu ve Suriye’ye bağlayan ticaret yolları önem kazanmıştı.
• Dönemin en önemli hammaddesi bakırdı. MÖ 18. yüzyılın sonlarından itibaren Mezopotamya’ya bakır Umman yerine Kıbrıs’tan gelmeye başlamıştı.
• Geç Tunç Çağı’nda (MÖ 1600-1200), Minos (Girit) ve Miken’in (Yunanistan) Doğu ile ticareti yoğunlaşmıştı.
• Ticari ağa Orta Akdeniz adalarının da katılması deniz taşımacılığının MÖ 14. ve 13. yüzyıllarda gelişmesiyle olmuştur.

MÖ 13. yüzyıla ait, Suriye’de, Emar / Meskene kazılarında ele geçmiş, pişmiş kilden çivi yazılı tablet Ekim 2003’te Halep Müzesi’nde sergilenen eserler arasındaydı.

• Dr. Ünsal Yalçın, küreselleşmenin ilk olarak Geç Tunç Çağı’nda (MÖ 1600-1200), Doğu Akdeniz Bölgesi’nde gerçekleştiğini yazar. Dönemin, MÖ 2. bin yıllarda, bölgesel güçler olan Mısır, Hitit ve Miken, karada ve denizde yaygın bir ticaret ağı, dolayısıyla kültürel bir ortaklık oluştururlar. Bölgelerarası ticaret, bu güçlü devletlerin garantörlüğünde yapılmaktaydı.
• Hitit Devleti’nin kurulması ile Anadolu’da Asur ticareti önemini yitirmiş ve ticaret Levant’a (Suriye, Lübnan, İsrail kıyısı) kaymış, bir dizi kentin yükselme devri başlamıştır. Bu dönemde Aşağı Mezopotamya’da Babil ve Asur, Kuzey Suriye’de Ebla (MÖ 2400’ler) ve Ugarit, Orta Suriye’de Katna, Doğu Suriye’de Mari ticari açıdan güçlü şehirlerdi.