Çocukların ve denizcilerin koruyucusu olduğuna inanılan Demre Piskoposu Aziz Nikolaos (Noel Baba) Patara doğumludur. Na’şı, 6. yüzyılda din adamlarını bir araya getiren Sinod’un toplanmasıyla ünlenen ve kutsal bir mekan haline gelen Anadolu’da Myra’da muhafaza edilirdi. 1087 yılında Barili denizciler tarafından buradan alınıp doğum yeri olduğu iddia edilen Bari’ye götürülmüştür.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu, 2015.
- Aziz Paul ve arkadaşları MS 60-61 yılında Myra’nın liman kenti Andriake’den Roma’ya giden bir gemiye binmiştir. Bu ziyaret ve 4. yüzyılda şehrin piskoposu olan Nikolaos’un öldükten sonra aziz ilan edilmesi bölgeyi Hıristiyanlık açısından da önemli hale getirmiştir.
- Myra, Bizans İmparatoru Theodosius zamanında (408-450), Likya Eyaleti’nin başkenti olma onuru Patara’dan Myra’ya geçmiştir.
- yüzyılda din adamlarını bir araya getiren Synod Myra’da toplanmıştır.
- Myra, 7. yüzyıldan itibaren deprem ve su baskınına maruz kalmıştır. Demre Çayı’nın getirdiği alüvyonların limanı doldurması ve Arap akınları ile şehir eski önemini yitirmiştir.
- Myra, Erken Bizans Dönemi’nde Likya Birliği’nin lider kenti konumuna gelmiş, Xanthos’un önüne geçmişti. Bizans İmparatoru VII. Konstantin (913-957) Myra için “Likyalıların üç kez kutsanmış şehri”, “Likya’nın mür soluyan kenti” ifadelerini kullanmıştır.
- Myra, 1400 yılına kadar Likya Eyaleti’nin başpiskoposluk merkezi olmuştur.
Aziz öldüğünde yapılan, en eskisi 529 yılına tarihlenen, birçok yapı evresi bulunan Demre’deki (Antalya) Aziz Nikolaos Kilisesi’nin orijinali depremde yıkılmış, yerine daha büyük bir kilise yapılmıştır. Bu yapı üç neflidir. Sonradan bir nef daha eklenmiştir. Kilise, azizin yaşamını anlatan, 11.-12. yüzyıllara tarihlenen fresklerle bezelidir.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu, 2015.
808 ve 1034 yıllarında Araplar tarafından yapılan tahribat, 1043 yılında IX. Konstantin Monomakhos ve eşi Zoe devrinde onarılmıştır. 12. yüzyılda yapıya ilaveler yapılmış, kilise tekrar onarılmıştır.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu, 2015.
Bina 12. yüzyılda bir Bizans kilisesi olarak yapılmıştır. Lüzinyanlar tarafından yapılan bazı Gotik eklemelerle genişletilmiştir. (Lüzinyan Hanedanı, 1192 yılında Kudüs Kralı Guy de Lusignan’ın Kıbrıs’ı Aslan Yürekli Richard’dan satın almasıyla başlamış, 1489 yılında Venediklilerin istilasıyla son bulmuştur.) Venedik döneminde ise yeni değişikliklerden sonra Yunan Ortodoks Metropolisine verilen bina, farklı mimari tarzlarla hibrid bir dokuya sahip olmuştur. Osmanlılar döneminde daha çok tekstil ürünlerinin satıldığı bir çarşı ve depo işlevi görmüştür.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu, 2015.
Kilisenin mimarisindeki en büyük değişiklik Ruslar tarafından yapılan onarımda meydana gelmiştir. Orijinal yapıya uymadığı hemen göze çarpan kubbelerin 1885’teki onarımda eklendiği kilise duvarındaki Rusça yazıtta anlatılmaktadır. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı desteğiyle Myra ve Noel Baba ören yerlerinde kazı ve restorasyon çalışmaları devam etmektedir.
Fotoğraf: Füsun Kavrakoğlu, 2015.
Leave A Reply